Universitas Scholarium — A Community of Scholars Log In

Abecedaria Press · Kufunda kua Kulamakaja

Dilongesha 4

Mufundu i

Mufundu mukese i mu kufunda kua kulamakaja: dikoka dia kulamakaja didi dibanda kumpala, dikoka dia kupueka, kakoka kakese ka lukasa kuinshi, ne kantu kakese

Bu mutudi bamane kuenza bualu ebu, tudi badilongolole bua kutuadija mufundu wetu wa kumpala. Nunku tudi bamane kuikala ne tshitupa tshiawu tshia kumpala: banda bitekete, pueka bikole, ne pashishe kuinshi tudi tuenza lukasa lukasa kakoka kakese ka lukasa, bu tudi tumbusha tshifundilu.

Katataka, bu tshibidilu patudi tulamakaja mifundu, tuvua mua kukoka dikoka dile. Kadi bikala mufundu i uvua ku ndekelu kua muaku, tuvua mua kuenza patupu kakoka kakese ka lukasa ku ndekelu, bu nunku. Nunku tudi tuenza patupu mufundu i udi nkayawu, muimane nkayawu, mufundu i mukese.

Nunku udi ne bua kuidikija tshilejilu etshi: banda bitekete, pueka bikole, ne pashishe enza kakoka kakese ka lukasa kuinshi. Bualu bua kuvuluka: yonso ne bule bumue, yonso ne kuinama kumue, shindika bitekete paudi ubanda, bikole paudi upueka, ne pashishe enza kakoka kakese ka lukasa, ubanda kabidi bitekete. Lama bule buakane pankatshi, ne pashishe tangila ne tshiamu tshia kukoka milongo milulame ne kuinama kuebe konso kudi kumue.

Tangila ne mulongo wa mufundu i udi mululame, ne tangila ne kuena utuadija dikoka dia kujenguluka, kakoka kakese ka lukasa kuinshi, lukasa bikole to. Udi ne bua kuenza kakoka aka patupu paudi ulenga mulongo wa kuinshi, kakuyi kuinshi kuawu. Nunku kuena musue bua mufundu webe upueke kuinshi kua mulongo eu to, ne kuena musue bua upite kulu kua mulongo to.

Nunku kudi malu a bungi a kulama bimpe, ne adi makole bikole. Nunku netuenze mifundu eyi ya bungi bikole too ne paikalayi mimpe menemene, bualu mifundu ya bungi idi mienza ne makoka abidi. Idi mienza ne mifundu c ne mifundu i. Nunku bikala tuenza mifundu i yetu mimpe menemene, ne pashishe, patuafika ku mifundu c, tuenza mifundu c yetu mimpe menemene, netukumbane kulamakaja yonso eyi mu masangisha mashilangane ne kuenza mifundu yonso ya alfabeti. Kadi tudi ne bua kuenza mifundu i yetu mimpe menemene menemene.

Nunku udi mua kuteka kantu kakese pa mufundu i webe, anyi udi mua kuteka kakoka kakese kakese kulu kua mufundu i, kadi kukoki tshijengu pa mutu pawu to. Nunku kantu kakese anyi kakoka kakese kakese, kadi kakuyi bijengu bitupu munda kulu kua mufundu i webe.

Udi mua kudiebeja bua tshinyi kudi kantu kakese pa mufundu i. Ne bualu budi nunku ebu: mu kufunda kua kulamakaja, bikala ufunda mufundu u, udi umueneka patupu bu mifundu i ibidi. Nunku udi ne bua kuteka kantu kakese pa mifundu i, bua kumanya bimpe ne mifundu i ibidi idi pamue kayena yenza mufundu u to. Ke bualu kantu kakese aka kadipu. Nunku kuena ne bua kupua muoyo kantu kakese to.

Bikala ufunda muaku, kuena uteka kantu kakese paudi anu ufunda to, ne kuena ukoka dikoka dia kukosa t paudi anu ufunda to. Udi ufika ku ndekelu kua muaku, pashishe udi upingana, ne udi uteka tuntu tukese pa mifundu i yebe ne ukoka dikoka dia kukosa t pa mifundu t yebe. Ke mutudi tuenza.

Nunku neutungunuke ne kuenza nunku, milongo ya mifundu i, too ne paikalayi mimpe menemene.

Malu a kudimuka nawu. Tangila bimpe ne mufundu i webe udi ushala mululame. Udi mua kutangila bualu ebu ne tshiamu tshia kukoka milongo milulame. Mulongo wa kupueka wa bikole udi ne bua kuikala mululame, ne udi uwukotesha anu kakese patupu kumpala kua kulenga mulongo wa kuinshi. Ndi ngalukila bualu ebu misangu ya bungi bikole, bualu tshienzeka ntshi etshi: bikala kuena mudimuke, mufundu i webe neukotame. Ne bikala mufundu i webe ukotama, udi utuadija kumueneka bu mufundu c.

Nunku tudi ne bua kudimuka ne malu aa, bualu bua patudi tubala lukasa, anyi patutuadija kufunda lukasa pashishe. Ku ntuadijilu netuende bitekete menemene ne netuenze bionso bimpe menemene, kadi pashishe neupatule mushindu webe nkayebe wa kufunda, ne mifundu yebe neishintuluke. Kadi bikala udi ne mashindamenu mimpe, bantu nebakumbane kubala mifundu yebe.

Bikala kuena ne mashindamenu mimpe katataka, pashishe, paudi ufunda lukasa ne upatula mushindu webe nkayebe, mifundu yebe idi ituadija kuenza malu a mishindu yonso mikemesha, bu mudibi bienzeka paudi ufunda bia bungi. Bikala kuena ne mashindamenu mimpe, muntu nansha umue kena mua kubala mifundu yebe to. Pamuapa nansha wewe nkayebe kuena mua kubala mifundu yebe to, ne bualu ebu buvua mua kuikala bubi.

Dibeji dia kudienzeja 5

Dibeji dia kudienzeja 5: milongo muanda mutekete ya kufundila, mulongo wonso ne mufundu i mukese umue ku ntuadijilu bua kuidikija

Kulamakaja mifundu i

Pashishe, netulamakaje mifundu i. Nunku mudimu wa kudienzeja udi wa kulamakaja, kumpala, mifundu i ibidi patupu, ne tudi tuenza mulongo mujima wa mifundu eyi. Bikala udi mua kuyenza ne kuinama kumue ne bule bumue pankatshi misangu yonso iudi uyenza, udi mudilongolole bua mudimu wa kudienzeja ulonda.

Nunku ndi ngenza bualu ebu: netukushile milongo isatu, bualu idi ne bua kukumbana, bua kufunda mifundu i ibidi ilamakane. Pashishe, panyima pa milongo ibidi ya kudienzeja nunku, netuenze mifundu i isatu ilamakane. Nunku udi uenza: banda bitekete, pueka bikole, banda bitekete, pueka bikole, banda bitekete, pueka bikole, kakoka kakese ka lukasa. Ne udi uenza kabidi: banda bitekete, pueka bikole, banda bitekete, pueka bikole, banda bitekete, pueka bikole, kakoka kakese ka lukasa ku ndekelu.

Tangila ne tshiamu tshia kukoka milongo milulame ne bionso bidi biakane bimpe ku mulongo; ne mifundu i yebe kayena ipueka kuinshi kua mulongo, ne kayena ipita kulu kua mulongo; ne kakoka kebe kakese ka lukasa kuinshi kadi kenzeka patupu kumpala kua kulenga mulongo wa kuinshi, kakuyi kumpala bikole; ne mifundu i yebe idi milulame; ne udi ushindika bitekete paudi ubanda ne bikole paudi upueka. Ne tangila ne tshiamu tshia kukoka milongo milulame ne kuinama kuebe konso kudi kumue.

Pashishe, paudi mumane kuenza nunku, netukupe patupu mulongo umue ne mufundu i umue ku ntuadijilu, ne mudimu webe nkuwuja mulongo eu mujima ne mifundu i. Katataka, mifundu i eyi idi ne bua kuikala ne kuinama kumue ne bule bumue pankatshi. Bidi bikole kupita mudibi bimueneka. Tshiakalenga!

Dibeji dia kudienzeja 6

Dibeji dia kudienzeja 6: mifundu i ibidi ilamakane ku ntuadijilu kua mulongo wa kumpala, ne milongo ibidi mikuabo ya kudienzeja; mifundu i isatu ilamakane, ne milongo ibidi mikuabo; pashishe mufundu i umue ku ntuadijilu kua mulongo wa ndekelu, bua kuwuja mulongo mujima